Grip ve zatürre uyarısı

Prof. Dr. Ebru Çakır Edis, son zamanlarda domuz gribi (influenza A) ve zatürre (pnömoni) vakalarında ciddi bir artış görüldüğünü belirterek, “’Özellikle risk grubundakiler çok dikkatli olmalı’’ dedi.

Sağlık Bakanlığı verilerine göre influenza, Ocak ayının üçüncü haftasında büyük bir artış gösterdi. 

Prof. Dr. Ebru Çakır Edis

Türk Toraks Derneği (TTD) Solunum Sistemi Enfeksiyonları Çalışma Grubu Başkanı Prof. Dr. Ebru Çakır Edis, “Son 2 haftadır da solunum semptomlarıyla ciddi bir artış gözlenmektedir. Pek çok hastanede servis ve yoğun bakım yatak doluluk oranlarında artış yaşanmakta olup ağır zatürre, solunum yetmezliği vakaları görülmeye başlamıştır” diyerek artan vakalara dikkat çekti ve şu uyarıları yaptı:

RİSK GRUPLARI DİKKAT!

Covid-19 döneminde maske kullanımına bağlı olarak sıklığı azalan influenza vakalarında bu yıl ciddi bir artış oldu. Son dönemde yaşadığımız gerek servis yatışlarında gerekse yoğun bakım yatışlarında artış nedeniyle bilgilendirme ihtiyacı doğmuştur. 

Influenza yani halk arasında bilinen ismiyle grip ani başlayan ateş, öksürük, baş ve boğaz ağrısı, burun akıntısı, halsizlik, eklem ve kaslarda ağrı ile seyreden bir enfeksiyondur. Hastalık genellikle ilk bir haftada kendi kendini sınırlar. 

Ancak kronik hastalığı olanlarda, gebelerde, yenidoğanlarda, yaşlılarda ağır seyredip hastanede ve yoğun bakımda yatışa hatta ölüme neden olabilir.

COVID-19 DA VAR

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre Aralık ayı son haftasında influenza saptanma oranları pik yapmış olup, Ocak ayında ılımlı bir azalma saptanmıştır. En sık gördüğümüz influenza A yani domuz gribidir. İnfluenza A tipinden de en sık saptanabilen H1 olarak bildirilmiştir. Ülkemizde Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2025 yılı üçüncü haftasında solunum şikayetleriyle aile hekimlerine başvuran hastalardan alınan solunum yolu numunesinde 67’sinde (yüzde 34,5) influenza virüsü, 32’sinde (yüzde 16,5) diğer solunum yolu virüsleri (rinovirus ve SARS-CoV-2) tespit edilmiştir. 

Ocak ayı üçüncü haftasında açıklanan rakamlarda ise influenza pozitif saptanma oranlarında ciddi bir artış mevcuttur. 

AŞI VE MASKE ÖNEMLİ

Son 2 haftadır solunum semptomları ile gerek poliklinik gerek acil başvurularında ciddi bir artış gözlendiğini açıklayan Türk Toraks Derneği Merkez Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Metin Akgün ise şunları söyledi: 

Son zamanlarda grip, ağır pnömoni, solunum yetmezliği vakaları görülmektedir.. 

MART'A KADAR YAPTIRILABİLİR

Türk Toraks Derneği olarak 6 ayın üzerinde, özellikle risk grubunda olan kişilere grip aşısının her yıl tekrar edilmesini öneriyoruz. Grip aşısı, grip mevsimi boyunca Ekim ve Mart ayları arasında yapılabilir. 

Genel enfeksiyon korunma önlemlerinden el yıkama başta olmak üzere, kalabalık ortamların havalandırılması, özellikle hasta kişilerin maske kullanımı, hastanelerde maske kullanımının zorunlu hale getirilmesinin enfeksiyonların yayılımını azaltacağı düşüncesindeyiz.

Acil servislerde test sayısının artırılması, influenza tanısının konulması ve böylece tedavisinin hızla başlanması açısından önem arz etmektedir.

Test yapılırsa gereksiz yere ilaç kullanılmaz

Vakaların çoğu influenzanın, H1N1 ve H3N2 alt tipinde. Ağır akut solunum yolu enfeksiyonu nedeniyle yatan hastalardan alınan solunum yolu numunelerinde ise 23 (yüzde 23) influenza virüsü, 25 diğer virüsler saptanmış olup bunların çoğunluğu Respiratuar Sinsityal Virüs (RSV) oluşturmuştur.

Influenza, RSV, rinovirüs ve Covid-19 benzer semptomlarla seyretmektedir. Test yapılmadan bu hastalıkları ayırt etmek çok güçtür. 

Influenza tanısı konulup ağır, risk grubunda olan hastalarda oseltamivir tedavisi etkilidir. Test sayısının artırılması gereksiz ilaç kullanımı ve ilaç direncini azaltabilir. Sözcü