Yukarı
442109

Okumak ve öğrenmek riskleri azaltıyor

12 Şubat 2026 11:15

Dünya genelinde 2050 yılına kadar 150 milyon kişiyi etkilemesi beklenen demans tehdidine karşı bilim dünyasından umut verici bir araştırma geldi. Chicago’daki Rush Üniversitesi’nin verilerine göre; kitap okumak, müze ziyareti yapmak ve oyun oynamak gibi zihinsel faaliyetler, Alzheimer riskini %38 oranında azaltırken hastalığın başlangıcını ortalama 5 yıl geciktiriyor.

Küresel sağlık sistemleri üzerinde ciddi bir baskı oluşturmaya başlayan demans ve Alzheimer vakalarına karşı, yaşam boyu maruz kalınan "entelektüel uyaranların" önemi kanıtlandı. Chicago’daki Rush Üniversitesi Tıp Merkezi'nden araştırmacı Andrea Zammit ve ekibi, yaş ortalaması 80 olan 1.939 kişiyi sekiz yıl boyunca takip ederek çarpıcı sonuçlara ulaştı.

ÜÇ FARKLI EVRE, TEK HEDEF: AKTİF ZİHİN

Neurology dergisinde yayımlanan çalışmada katılımcıların hayatları üç ayrı dönemde mercek altına alındı:

18 Yaş Öncesi: Evde gazete ve atlas gibi kaynaklara erişim, kitap okuma sıklığı ve yabancı dil eğitimi.

Orta Yaş: Kütüphane kartı sahipliği, düzenli yayın abonelikleri ve kültürel etkinliklere (müze vb.) katılım.

İleri Yaş: Okuma-yazma alışkanlıkları ve zihinsel oyunların (bulmaca, satranç vb.) sıklığı.

HASTALIK BAŞLANGICINDA 5 YILLIK GECİKME

Araştırma sonuçları, zihinsel olarak en aktif olan kesimin, en az aktif gruba kıyasla Alzheimer riskinin yüzde 38 daha düşük olduğunu ortaya koydu. En çarpıcı veri ise hastalığın görülme yaşında yaşandı.

Yaşam boyu zihinsel zenginliği en yüksek olan grupta Alzheimer ortalama 94 yaşında görülürken, en düşük grupta bu yaş 88 olarak kaydedildi. Bu fark, hastalığın başlangıcında 5 yıldan fazla bir gecikme anlamına geliyor. Hafif bilişsel bozukluklarda ise bu süre 7 yıla kadar çıkıyor.

"KÜTÜPHANELERE ERİŞİM STRATEJİK ÖNEME SAHİP"

Uzmanlar, zihinsel aktivitelerin demans riskini tamamen durdurduğuna dair kesin bir kanıt olmasa da, bilişsel sağlık ile entelektüel yaşam arasında doğrudan bir bağ olduğunu vurguluyor. Demansın yaşlanmanın kaçınılmaz bir parçası olmadığını belirten araştırmacılar; kütüphaneler, müzeler ve eğitim programları gibi zenginleştirici ortamlara erişimin, toplum sağlığı için stratejik bir savunma hattı oluşturduğunu ifade ediyor.

cumhuriyet



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

‘Çocuklarda iletişim sorunları otizmin ilk işareti olabilir’

Çocuklarda erken yaşlarda ortaya çıkan iletişim ve sosyal etkileşim sorunlarının otizmin ilk belirtileri arasında yer alabileceğini belirten uzmanlar, ailelerin çocuklarının gelişim sürec...

Bipolar bozuklukla baş etmenin yolları

30 Mart Dünya Bipolar Günü kapsamında açıklamalarda bulunan Uzman Klinik Psikolog Öykü Recepoğlu, bipolar bozukluğun mutlaka psikiyatrik bir değerlendirme gerektirdiğini vurguladı. Recepo...


Çocuğunuzun sosyal medyada geçirdiği süreyi kısaltmanın beş yolu

ABD'de teknoloji devleri Meta ve Google'a karşı verilen emsal mahkeme kararı, sosyal medya platformlarının kasıtlı olarak bağımlılık yapıcı tasarlandığını tescilledi. Çocuklarını dijital ...

Anemi ve tiroid hastalıklarına işaret edebilir

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Hüseyin Taşkıran, halsizlik şikayetinin basit bir yorgunluk olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, bu durumun farklı hastalıkların habercisi o...


Ani ağrıya dikkat: Böbrek taşı her 10 kişiden 1'inde görülüyor!

Böbrek taşlarının en sık 20-50 yaş arası erişkinlerde görüldüğünü işaret eden Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Kaplan, “Eskiden her 3 erkek hastaya karşılık yaklaşık 1 kadın böbrek taşı ş...

Portakal suyu kalp ve beyin sağlığını destekliyor

Kardiyoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Erhan Gönen, “Yapılan araştırmalar portakal suyunun doğru miktarda tüketildiğinde kalp ve beyin sağlığı üzerinde olumlu etkiler gösterebildiğini ortaya k...


Gerçek farkındalık empati ile başlar!

Down sendromu bir eksiklik değil, genetik bir farklılık. Bu farklılığın bir başarı hikâyesine dönüşmesi okul, aile ve toplumun oluşturduğu uyumlu ilişkiye bağlı. Dünya, 21 Mart’ta Down se...

İnsülin direncini kıran 'sihirli mekanizma'

Bir ay süren orucun ardından Ramazan Bayramı, aniden tüketilen ağır şerbetli tatlılar, pastalar ve şekerlemelerle vücudumuz için adeta biyolojik bir sınava dönüşüyor. Birçok kişi bayram z...


Beyin hakkında bildiklerinizi unutun...

Bilim dünyasında uzun yıllar hakim olan "beyin gelişimi çocuklukta tamamlanır" tezi çürüdü. Nörobilim Uzmanı Öğr. Gör. Derya Murat Özgün, beynin yaşam boyu kendini yenileyebilen "nöroplas...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Doğukan Güngör'ün yeni adresi belli oldu

Kızılcık Şerbeti’nden ayrılan Doğukan Güngör’ün yeni projesi belli oldu; oyuncu, Kanal D’de yayınlanacak “Haysiyet” dizisiyle anlaştı. Kızılcık Şerbeti’nden ayrılmasıyla gündeme gelen Doğ...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

‘Çocuklarda iletişim sorunları otizmin ilk işareti olabilir’

Çocuklarda erken yaşlarda ortaya çıkan iletişim ve sosyal etkileşim sorunlarının otizmin ilk belirtileri arasında yer alabileceğini belirten uzmanlar, ailelerin çocuklarının gelişim sürecini dikkatle takip etmesi gerektiğini vurguluyor. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Dr. Umut Balatacı, özellikle erken çocukluk döneminde görülen bazı davranışsal farklılıkların erken tanı açısından önemli ipuçları verebileceğini söyledi.

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR